Müşteri Hizmetleri
850 811 32 60

Sepetim0Item(s)

Sepetinizde hiç ürün yok.

Product was successfully added to your shopping cart.

Ulusalüstü İnsan Hakları Hukukunun Genel Teorisine Giriş Cilt 1

Yayınevi :
Basım Tarihi :
Basım Yeri :
İstanbul
Sayfa Sayısı :
961
Boyut :
16,5 x 23,5 cm
Baskı :
8
ISBN/Ref :
9786054354634

Stok Durumu: Stokta var

135,00 TL

Detayları


İÇİNDEKİLER

ULUSALÜSTÜ İNSAN HAKLARI HUKUKUNUN
GENEL TEORİSİNE GİRİŞ

BİRİNCİ BAŞLIK
ULUSALÜSTÜ İNSAN HAKLARI HUKUKUNUN ULUSLARARASI DÜZLEMDE KURUMSALLAŞTIRILMASI
BÖLÜM 1: BİRLEŞMİŞ MİLLETLERİN KURULUŞU VE ŞART TEMELLİ USULLER 3
I - 1945 SONRASINDA İNSAN HAKLARI HUKUKUNUN DOĞUŞU 3
A- Birleşmiş Milletlerin Kuruluş Süreci 3
1-) Roosevelt’in Dört Özgürlük Üzerine Konuşması (1941) 3
2-) Atlantik Şartı (1941) 4
3-) BM Bildirisi, Moskova Bildirisi ve Dumbarton Oaks Önerileri 6
a-) BM Bildirisi (1942) 6
b-) Moskova Bildirisi (1943) 6
c-) Dumbarton Oaks Önerileri (1944) 7
4-) Totalitarizmin Tasfiyesi Üzerinde İnsan Hakları Anlayışının Yükselmesi 8
B- “Birleşmiş Milletler Şartı” (1945) ve İnsan Hakları ile Bağlantılı Şart Temelli Organlar 9
1-) BM Şartının insan hakları ile ilgili hükümleri 9
2-) BM Ekonomik ve Sosyal Konseyi ve insan hakları belgesi hazırlık süreci ve BM İnsan Hakları Komisyonu 10
a-) BM EKOSOK’nin 16/02/1946 tarih ve 5 (I) sayılı “İnsan Hakları Komisyonu ve Kadınların Statüsü Alt-Komisyonu” başlıklı Kararı 11
b-) BM EKOSOK’nin 21/06/1946 tarih ve 9 (II) sayılı “İnsan Hakları Komisyonu” başlıklı Kararı 13
II - BM ŞARTI TEMELLİ USULLER 16
A- “1235 Usulü” 16
1-) “1235 Usulü”ne Giden Süreçte Üretilen Belgeler 16
a-) BM EKOSOK’nin 05/08/1947 tarih ve 75 (V) sayılı Kararı 17
b-) BM EKOSOK’nin 30/07/1959 tarih ve 728 F (XXVIII) sayılı Kararı 18
c-) BM İnsan Hakları Komisyonunun 16/03/1967 tarih ve 8 (XXIII) sayılı Kararı 19
d-) BM İnsan Hakları Komisyonunun Mart 1967 tarihli diğer Kararları 20
2-) BM EKOSOK’nin 06/06/1967 tarih ve 1235 (XLII) sayılı Kararı 21
B- “1503 Usulü” 23
1-) BM İnsan Hakları Komisyonunun 17/03/1969 tarih ve 17 (XXV) sayılı Kararı 23
2-) BM EKOSOK’nin 27/05/1970 tarih ve 1503 (XLVIII) sayılı Kararı 23
3-) 1503 usulünü İşlevselleştirici Düzenlemeler 24
a-) Ayrımcılığın Önlenmesi Alt-Komisyonunun 13/08/1971 tarih ve 1 (XXIV) sayılı Kararı: “Kabul edilebilirlik standartlarının belirlenmesi” 25
b-) 1503 usulünü geliştirmemek ve etkinleştirmek üzere yapılan diğer düzenlemeler 26
c-) 2000’li yılların başında BM İnsan Hakları Komisyonu ve EKOSOK tarafından “1503 usulü”nü modernize etmeye yönelik Kararlar 29
i-) BM İnsan Hakları Komisyonunun 26/04/2000 tarih ve 2000/109 sayılı Kararı ve Çalışma Grubu Raporundaki esaslar 29
ii-) BM EKOSOK’nin 16/06/2000 tarih ve 2000/3 sayılı Kararıyla öngörülen düzenleme ve buna dair gözlemler 31
C- “Özel Usuller” (“Tematik Usuller”) 33
1-) BM İnsan Hakları Komisyonunun “Tematik Usuller” ile ilgili Kararları 33
2-) Özel Usullerin (Tematik Usullerin) Anlamı ve Kapsamı 36
3-) Faaliyet Yürütümünde Uygulanacak Kurallar ve Faaliyet Alanları 41
a-) “Özel Raportörler/İnsan Hakları Komisyonu Temsilcileri Tarafından Olgu-Tespit Ziyaretlerinde Uygulanacak Kurallar” 41
b-) 2012 yılı itibariyle faal “Özel Usuller” ve bu görevlere atanan uzmanlar 42
D- Kurumsal Yeniden Yapılanma 49
1-) BM İnsan Hakları Komisyonunun Varlığının Sona Ermesi 50
2-) BM Genel Kurulunun 15/03/2006 tarihli Kararıyla, BM İnsan Hakları Komisyonu yerine “İnsan Hakları Konseyi” kurulması 51
a-) BM İnsan Hakları Konseyi kurulması 51
b-) BM İnsan Hakları Konseyinin yetki ve görevleri 52
c-) BM İnsan Hakları Konseyinin yapısı (2012 itibariyle) 53
E- BM İnsan Hakları Konseyinin “1503 Usulü” ve “Özel Usuller” ile İlgili Ürettiği Yeni Belgeler ve Standartlar 55
1-) BM İnsan Hakları Konseyinin 18/06/2007 tarih ve 5/1 sayılı Kararında “1503 usulü” ile ilgili esaslar 55
2-) BM İnsan Hakları Konseyinin 18/06/2007 tarih ve 5/2 sayılı “Özel Usuller Yetki-Sahiplerinin Davranış Kuralları Kodu” Kararı 57
BÖLÜM 2: EVRENSEL İNSAN HAKLARI BİLDİRİSİ 59
I - “EİHB’NİN KABULÜ VE İLANI 59
A- BM Genel Kurulunun EİHB’ni kabul ettiği 10/12/1948 tarih ve 217 A (II) sayılı Kararı 59
B- Genel Kurulun 10/12/1948 tarih ve 217 A (II) sayılı Kararındaki Diğer Unsurlar 61
II - EİHB’NİN HUKUKSAL NİTELİĞİ VE İŞLEVİ 63
A- EİHB: Hukuksal Niteliğine İlişkin Görüşler 63
B- EİHB’nin İzleyen İnsan Hakları Belgelerine Dayanak Olması 69
1-) EİHB’ni Dayanak Gösteren Belgeler Üretilmesi Örnekleri 69
2-) EİHB’nin Ulusal ve Uluslararası Yargı Yerlerince Kullanılarak İşlevselleştirilmesi 71
III – EİHB: HAKLAR 76
A- EİHB: Genel Gözlemler 76
1-) Düşünsel Artalan 77
2-) EİHB Başlangıç Kısmı 78
3-) Evrensel Terimi 81
B- EİHB: Hakların Analizi 82
1-) Haklar Listesi, Kişi Onuru ve Ayrımcılık Yasağı 82
a-) Haklar listesi 82
b-) Kişi onuru 83
c-) Ayrımcılık yasağı 88
aa) Ayrımcılık yasağı normu 88
bb) Ayrımcılığın tanımı ve unsurları 95
cc) Ayrımcılığın motifleri yahut temelleri (karşılaştırmalı Tablolar) 102
dd) Eşitlik ilkesi ve eşitleştirme ödevi 105
2-) EİHB’ndeki Medeni ve Siyasi Haklardan Bazılarının Analizi 111
a-) EİHB (md.3): Yaşam hakkı 111
aa) Yaşam hakkının niteliği ve sahibi: 111
bb) Yaşam hakkının başlangıcı: 113
cc) Fetüs, kürtaj ve ulusalüstü içtihatlara örnekler: 114
dd) Yaşam hakkı ile cinsiyet seçme yasağı ilişkisi 122
ee) Ölüm cezası sorunu 124
ff) Yaşam hakkı ve yasadışı infazlar ilişkisi 141
gg) Yaşam hakkı ve “cebri kayıplar” yahut “kayıp kişiler” ilişkisi 142
hh) Yaşam hakkı ihlali vakalarında Devletin “düzgün soruşturma açma ve yürütme yükümlülüğü” 143
ii) Yaşam hakkı ekseninde “pozitif yükümlülükler” 145
jj) Yaşam hakkı ve ötenazi meselesi 151
b-) EİHB (md.4): Kölelik ve köle ticareti yasağı 153
c-) EİHB (md.5): İşkence ve kötü muameleye maruz bırakılmama hakkı 156
d-) EİHB (md.6): Yasa önünde kişi olarak tanınma hakkı 177
e-) EİHB (md.7): Yasa önünde eşitlik ve eşit korunmaya hak 178
f-) EİHB (md.8): Yargı yoluna başvuruya/(hukuka) hak 179
g-) EİHB (md.9): Keyfi gözaltı ve sürgün yasağı 182
h-) EİHB (md.10): Adil yargılanma hakkı 187
aa) Olağanüstü yargı yeri sorunu 188
bb) Bağımsız mahkeme 189
cc) Tarafsız yargılama 190
dd) Aleni yargılama ve makul süre 191
ee) Yargıçların örgütlenme özgürlüğü meselesi 193
i-) EİHB (md.11): Masumluk karinesi, suçta ve cezada kanunilik 195
j-) EİHB (md.12): Özel yaşam/mahremiyet hakkı 199
aa) Hakkın kapsamı 199
bb) Mahremiyet hakkı ve pozitif yükümlülükler 202
cc) Mahremiyet hakkı ve hakkın öznesi 205
dd) İlişki kurma, geliştirme ve kimlik hakkı 207
ee) Aile yaşamı 208
k-) EİHB (md.13): Dolaşım,yerleşme, ülkeden çıkma ve ülkeye girme özgürlüğü hakkı 210
aa) Dolaşım/seyahat özgürlüğü 211
bb) Yerleşme/ikamet özgürlüğü 213
cc) Ülke dışına çıkma ve ülkeye dönme hakkı 213
dd) İçtihatlardan örnekler 215
ee) Kişilerin sınırdışı edildiği ülkeye geri dönmesine yönelik geçici önlem 219
3-) EİHB (md.14-30) hükümleri 220
BÖLÜM 3: İKİZ SÖZLEŞMELER 225
I - İNSAN HAKLARI BELGELERİNİN SINIFLANDIRILMASI 225
II - “İNSAN HAKLARI MANZUMESİ” – MEDENİ VE SİYASİ HAKLAR SÖZLEŞMESİ 228
A- Uluslararası Medeni ve Siyasi Haklar Sözleşmesi 228
1-) MSHS’nin Kabulü ve Yürürlüğe Girmesi 228
a-) Genel olarak 228
b-) Türkiye’nin MSHS’ne Taraf olma işlemleri, beyanlar, çekince ve bunlara gelen itirazlar 230
2-) MSHS: Kapsam 234
a-) Genel olarak Sözleşmesel yükümlülük 234
b-) Sözleşmesel yükümlülük alanının genişlemesi 239
c-) Sözleşmedeki haklar ve özgürlükler 239
d-) Hakların öznesi 242
e-) Sınırlama rejimi 243
f-) Sapma rejimi önlemleri 244
3-) MSHS: Denetim Sistemi 245
a-) MSHS’nin Denetim Organı: İnsan Hakları Komitesi 245
i-) Komitenin kompozisyonu: Cinsiyet dağılımı bakımından denge sorunu 245
ii-) Komitenin çalışması ve Komite Usul Kuralları 251
b-) “Genel Yorum” Yetkisi ve İşlevi 252
c-) Rapor Sunma Usulü 258
i-) Raporların sunuluş zamanı 259
ii-) Raporların biçimi ve içeriği 260
iii-) Raporların değerlendirilmesi: “nihai tespitler” 261
iv-) Raporların sunulmasında gecikme sorunu 263
v-) Türkiye’nin sunduğu Başlangıç Raporu 268
d-) Şikayet Başvurusu Usulü: Devletlerarası Şikayet Başvurusu 272
i-) Devletlerarası şikayet başvurusunun işlerliğinin ön koşulları ve konusu 272
ii-) Devletlerarası şikayet başvurusunun incelenme usulü 273
iii-) Devletlerarası şikayet başvurusu usulünün MSHS ve BM sistemi içinde işlevsizliği 274
B- MSHS’nin Birinci Seçmeli Protokolü 275
1-) “MSHS/SP-1”in Kabulü ve Yürürlüğe Girmesi 275
a-) Genel olarak 275
b-) Türkiye’nin “MSHS/SP-1”i 2006 yılında “Beyan ve “Çekince” koyarak onaylaması 276
2-) MSHS/SP-1: Bireysel Şikayet Başvurusu 284
a-) Bireysel şikayet başvurusunun incelenmesi usulü 284
i-) İHK’nin kişi bakımından yetkisi (ratione personae) 285
ii-) İHK’nin konu bakımından yetkisi (ratione materiae) 286
iii-) İHK’nin yer bakımından yetkisi (ratione loci) 288
iv-) İHK’nin zaman bakımından yetkisi (ratione temporis) 290
aa) Genel olarak 290
bb) Süregiden ihlal 292
b-) Şikayetin başka bir uluslararası çözüm usulüne sunulmamış olması koşulu ve kesin hüküm ya da derdestlik meselesi 294
i-) “Başka uluslararası usul” unsuru 294
ii-) “Aynı mesele/şikayet” unsuru 295
c-) Mağdur sıfatı 299
i-) Mağdur olabilme şartı: ihlali doğuran tasarruftan kişisel olarak etkilenme 299
ii-) Mağdurun vatandaşlığı değil, Taraf Devletin yargı yetkisine tabi bulunmuş olması önemlidir 301
iii-) Mağdur namına başvuru yapma olanağı 301
iv-) Mağdur kişinin durumundan hareketle üçüncü kişinin kendi mağduriyetini ileri sürmesi 303
d-) İç-hukuk yollarının tüketilmesi ve istisnaları 304
e-) Kabul edilmezlik kararı ve başvurunun yeniden gözden geçirilmesini talep hakkı 306
f-) Şikayetin esastan incelenmesi ve ihlal kararı 306
g-) İhlal kararına bağlı giderimin çeşitliliği 308
h-) Geçici önlemler 310
i-) Normatif dayanaklar 310
ii-) Geçici önlem kararlarının bağlayıcılığı meselesi ve içtihatlar 314
i-) Komite faaliyetlerine ilişkin istatistiki bilgi 319
C- MSHS’nin İkinci Seçmeli Protokolü 322
1-) MSHS/SP-2: Kabulü ve Yürürlüğe Girmesi 322
a-) Genel olarak 322
b-) Türkiye’nin “MSHS/SP-2” ile bağıtlanması 323
2-) MSHS/SP-2: Kapsam 325
III - “İNSAN HAKLARI MANZUMESİ” – EKONOMİK, SOSYAL VE KÜLTÜREL HAKLAR SÖZLEŞMESİ 326
A- Uluslararası Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Hakları Sözleşmesi 326
1-) ESKHS’nin Kabulü ve Yürürlüğe Girmesi 326
a-) Genel olarak 326
b-) Türkiye’nin ESKHS’ne Taraf olma işlemleri, beyanlar, çekince ve bunlara gelen itirazlar 327
2-) ESKHS: Kapsam ve Denetim Sistemi 331
a-) ESKHS’nin kapsamı 331
i-) Devletin genel yükümlülükleri: (Bölüm II – md.2-5) 333
ii-) ESKHS’nde haklar: (Bölüm III – md.6-15) 333
iii-) Halkların kendi kaderini tayin ve doğal kaynaklardan yararlanma hakkı (Bölüm I – md.1) 338
aa) Kendi kaderini tayin hakkı 338
bb) Doğal zenginlik ve kaynaklardan yararlanma hakkı 342
iv-) ESKHS’nde hakları “aşamalı gerçekleştirme/uygulama” ve “dava edilebilirlik” meselesi 348
v-) Gelişme/kalkınma sorunu 356
vi-) Kültürel yaşama katılma ve bilim ve sanattan yararlanma hakkı 358
vii-) ESKHS: hakların sınırlanması ve sapma önlemleri 364
b-) ESKHS’nde denetim sistemi 366
i-) Denetim organı: Çalışma Grubundan ESKHK’ne 366
ii-) Rapor sunma usulü 372
iii-) Türkiye’nin sunduğu Başlangıç Raporu ve Komitenin Nihai Gözlemleri 377
iv-) “Genel Yorum” 381
B- Bir Düşün Gerçekleşmesi: ESKHS’nin Seçmeli Protokolü 384
1-) ESKHS/SP’nin Kabulü ve Yürürlüğe Girmesi 384
a-) ESKHS/SP’nün hazırlık çalışmaları 384
b-) ESKHS/SP’nün Kabulü ve İmzaya Açılması (24/09/2009) 389
2-) ESKHS/SP: Bireysel Şikayet Başvurusu 390
a-) Bireysel Şikayet Başvurusunun Kapsamı 390
b-) Kabul edilebilirlik standartları 393
c-) Geçici önlemler 397
d-) Bireysel başvuruların incelenmesi usulü 402
3-) ESKHS/SP: Diğer Denetim Usulleri 405
a-) Devletlerarası başvurular 405
b-) Soruşturma usulü 407
c-) Diğer hükümler 411
BÖLÜM 4: KÖLELİK, SOYKIRIM, BARIŞ VE MÜLTECİLER 415
I – KÖLELİK VE KÖLELİK BENZERİ UYGULAMALARA KARŞI SÖZLEŞMELER 415
A- 20. Yüzyılın İlk Yarısında Köleliğin Önlenmesi Sözleşmeleri ve Bunların BM Sistemine Uyumlaştırılması 415
1-) 18/05/1904 tarihli “Beyaz Köle Ticaretinin Bastırılması Uluslararası Anlaşması” ve 04/05/1949 tarihli Protokol 415
a-) 18/05/1904 tarihli Anlaşmanın kapsamı ve Türkiye’nin durumu 415
b-) 18/05/1904 tarihli Anlaşmanın 1949 tarihli Protokol ile BM sistemine uyumlaştırılması ve Türkiye’nin durumu 416
2-) 04/05/1910 tarihli “Beyaz Köle Ticaretinin Bastırılması Uluslararası Sözleşmesi” ve 04/05/1949 tarihli Protokol 418
a-) 04/05/1910 tarihli Sözleşme ve Türkiye’nin durumu 418
b-) 04/05/1910 tarihli Sözleşmenin 1949 tarihli Protokol ile BM sistemine uyumlaştırılması ve Türkiye’nin durumu 419
B- Milletler Cemiyeti Dönemi Sözleşmeleri ve Bunların BM Sistemine Uyumlaştırılması 420
1-) 30/09/1921 tarihli “Kadın ve Çocuk Ticaretinin Bastırılması Uluslararası Sözleşmesi” ve 20/10/1947 tarihli Protokol 421
a-) 30/09/1921 tarihli Sözleşmenin kapsamı ve Türkiye’nin durumu 421
b-) 30/09/1921 tarihli Sözleşmenin 1947 tarihli Protokol ile BM sistemine uyumlaştırılması ve Türkiye’nin durumu 423
2-) 25/09/1926 tarihli “Kölelik Sözleşmesi” ve 23/10/1953 tarihli Protokol 425
a-) 25/09/1926 tarihli Sözleşmenin kapsamı ve Türkiye’nin durumu 425
b-) 25/09/1926 tarihli Sözleşmenin 1953 tarihli Protokol ile BM sistemine uyumlaştırılması ve Türkiye’nin durumu 427
3-) 11/10/1933 tarihli “Reşit Kadın Ticaretinin Bastırılması Sözleşmesi” ve 20/10/1947 tarihli Protokol 429
a-) 11/10/1933 tarihli Sözleşmenin kapsamı ve Türkiye’nin durumu 429
b-) 11/10/1933 tarihli Sözleşmenin 1947 tarihli Protokol ile BM sistemine uyumlaştırılması ve Türkiye’nin durumu 431
C- BM Döneminde Köleliğin ve Kadın ve Çocuk Dahil İnsan Ticaretinin Bastırılmasına Yönelik Sözleşmeler 433
1-) 02/12/1949 tarihli “İnsan Ticaretinin ve Başkalarının Fahişeliğinin Sömürülmesinin Bastırılması Sözleşmesi” 433
a-) 02/12/1949 tarihli Sözleşme ve Türkiye’nin durumu 433
b-) Sözleşmenin kapsamı 434
2-) 07/09/1956 tarihli “Köleliğin, Köle Ticaretinin ve Köleliğe Benzer Kurumların ve Uygulamaların Kaldırılması Hakkında Ek Sözleşme” 435
a-) 07/09/1956 tarihli Sözleşme ve Türkiye’nin durumu 435
b-) Sözleşmenin kapsamı 436
3-) 15/11/2000 tarihli “Sınır aşan Örgütlü Suça Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesine Ek, Özellikle Kadınların ve Çocukların Olmak Üzere, İnsan Ticaretinin Önlenmesi, Bastırılması ve Cezalandırılması Protokolü” 439
a-) 15/11/2000 tarihli “BM/İTCP” ve Türkiye’nin durumu 439
b-) 15/11/2000 tarihli BM/İTCP”nün, 16/05/2005 tarihli “İnsan Ticaretine Karşı Eylem Hakkında Avrupa Konseyi Sözleşmesi” ile karşılaştırmalı olarak incelenmesi 440
II – SOYKIRIM, SAVAŞ SUÇLARI, İNSANLIĞA VE BARIŞA KARŞI SUÇLARIN BASTIRILMASI VE CEZALANDIRILMASI 446
A- Soykırım Sözleşmesinin Hazırlanmasına Giden Süreçte Üretilen Belgeler 446
1-) II. Dünya Savaşı Galiplerinin “Savaş Suçlularını” Yargılaması ve Hukuk Oluşturması 446
a-) 08/08/1945 tarihli Londra Anlaşması: “Uluslararası Askeri Mahkeme Şartı” ve Mahkemenin yargı yetkisi 446
b-) 20/12/1945 tarihli “Müttefik Kontrol Konseyi Kanun No.10” 448
2-) “Nuremberg Mahkemesi İlkeleri”nin BM Tarafından Teyidi ve Kodlaştırılması 451
a-) BM Genel Kurulunun 11/12/1946 tarih ve 95 (I) sayılı “Nuremberg Mahkemesi Şartı ile Tanınan Uluslararası Hukuk İlkelerinin Teyidi” kararı 451
b-) BM Genel Kurulunun 11/12/1946 tarih ve 96 (I) sayılı kararı: “Soykırımın uluslararası hukuk çerçevesinde bir suç olduğunun teyidi” 452
i-) 11/12/1946 tarih ve 96 (I) sayılı kararın kabul edilmesi ve içeriği 452
ii-) 11/12/1946 tarih ve 96 (I) sayılı kararın karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi 453
c-) BM Genel Kurulunun 21/11/1947 tarih ve 180 (II) sayılı “Soykırım sözleşmesi taslağı” başlıklı kararı 455
3-) Uluslararası Hukuk Komisyonu (UHK): “Nuremberg Mahkemesi Şartında ve bu Mahkeme Hükmünde Tanınan Uluslararası Hukuk İlkeleri” (1950) 455
a-) UHK’nin görevlendirilmesi ve “Nuremberg Mahkemesi İlkeleri”nin hazırlanarak BM Genel Kuruluna sunulması 455
b-) UHK’nin ürettiği “Nuremberg Mahkemesi İlkeleri”nin karşılaştırmalı analizi 457
c-) BM Genel Kurulunun 12/12/1950 tarih ve 488 (V) sayılı kararı 462
B- Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi 462
1-) SSÖCS’nin Fikir Babası Lemkin’in Görüşleri ve Önerileri 462
2-) SSÖCS’nin Kabul Edilmesi ve Kapsamı 465
a-) SSÖCS’nin kabul edilmesi 465
b-) SSÖCS’nin kapsamı 466
i-) SSÖCS’nin hükümlerinin, “Ad Hoc Komite Taslağı” hükümleriyle karşılaştırmalı olarak değerlendirilmesi 466
ii-) Kültürel soykırımın SSÖCS’ne dahil edilmemesi 473
3-) Uluslararası Mahkemelerin Kararlarında SSÖCS’nin ve Soykırım Suçunun Nitelendirilmesi 474
a-) Uluslararası Adalet Divanı kararlarından örnekler 475
i-) “SSÖCS’ne Çekinceler” konulu Tavsiye Kararı (1951) 475
ii-) “Barcelona Traction” vakası hükmü (1970) ve müteakip hükümler 477
b-) Ad hoc ceza mahkemeleri kararlarından örnekler 478
i-) Eski Yugoslavya için Uluslararası Ceza Mahkemesinin uygulaması 478
ii-) Ruanda Uluslararası Ceza Mahkemesinin uygulaması 480
4-) Uluslararası Adalet Divanının “Bosna Soykırım” Davası Hükmü (26/02/2007) ve Değerlendirilmesi 483
a-) “Bosna Soykırım” davası hükmünde UAD’nın vardığı sonuçlar 483
b-) “Bosna Soykırım” davası hükmünün analizi 485
C- 12/08/1949 tarihli Cenevre Sözleşmeleri ve 1977 Protokolleri 495
1-) Cenevre Sözleşmelerinde “ağır ihlalleri” düzenleyen hükümler 496
a-) Cenevre Sözleşmelerinin kabulü ve Türkiye’nin bağıtlanması 496
b-) Cenevre Sözleşmelerinde “ağır ihlalleri” düzenleyen normlar ve benzerlikleri ile farklılıkları 496
c-) Cenevre Sözleşmelerinde ortak (md.3) hükmü 500
2-) 1977 Protokollerine Giden Süreçte Üretilen Konuya İlişkin Belgeler 500
a-) XX. Uluslararası Kızıl Haç Konferansı: “Hedef Gözetmeyen Savaş Tehlikesine Karşı Sivil Nüfusun Korunması” (1965) 501
b-) BM Tahran Konferansı: “Silahlı çatışmalarda insan hakları” (12/05/1968) 501
c-) BM Genel Kurulu: 19/12/1968 tarih ve 2444 (XXIII) sayılı ile 16/12/1969 tarih ve 2597 (XXIV) sayılı “Silahlı çatışmalarda insan haklarına saygı gösterilmesi” başlıklı kararlar 501
d-) BM Genel Kurulu: 09/12/1970 tarih ve 2674 (XXV) sayılı ile 2676 (XXV) sayılı “Silahlı çatışmalarda insan haklarına saygı gösterilmesi” başlıklı kararlar 503
e-) BM Genel Kurulu: 09/12/1970 tarih ve 2675 (XXV) sayılı “Silahlı çatışmalarda sivil nüfusun korunması için temel İlkeler” kararı 504
f-) BM Genel Kurulu: “Olağanüstü Hallerde ve Silahlı Çatışma Hallerinde Kadınların ve Çocukların Korunması Bildirisi” (14/12/1974) 505
g-) BM Genel Kurulu: “Silahlı Çatışmalarda İnsan Haklarına Saygı Gösterilmesi” (14/12/1974) 506
3-) Cenevre Sözleşmelerinin 12/12/1977 tarihli Protokollerinde “ağır ihlalleri” düzenleyen normlar 506
a-) Protokol No.I: “Uluslararası Silahlı Uyuşmazlık Mağdurlarının Korunması” 506
b-) Protokol No.II: “Uluslararası Olmayan Silahlı Uyuşmazlık Mağdurlarının Korunması” 509
D- Savaş Suçlarında Zamanaşımı Uygulanmaması Sözleşmesi (1968) ve Suçluların Yakalanmasında İşbirliği İlkeleri (1973) 510
1-) “Savaş Suçlarına ve İnsanlığa Karşı Suçlara Kanuni Zamanaşımı Sınırlaması Uygulanmamasına Dair Sözleşme” (1968) 510
a-) 1968 tarihli BM Sözleşmesinin kabulü ve yürürlüğe girmesi 510
b-) 1968 tarihli BM Sözleşmesinin hükümleri 511
c-) Avrupa Konseyinin aynı konulu ve 1974 tarihli Sözleşmesi 512
2-) BM = “Savaş suçlarından ve insanlığa karşı suçlardan suçlu kişilerin tespiti, yakalanması, iade edilmesi ve cezalandırılmasında uluslararası işbirliği İlkeleri” (1973) 514
a-) BM Genel Kurulunun 03/12/1973 tarihli “İlkeler” metninin kabulü öncesinde üretilen belgeler 514
b-) BM Genel Kurulunun 03/12/1973 tarihli “İlkeler” metninin kabulü ve kapsamı 516
E- BM’nin “uluslararası ceza yargısı” (1950-1957) ve Uluslararası Hukuk Komisyonunun “Barışa ve İnsanlığın Güvenliğine Karşı Suçlar Kodu” konulu belgeleri 518
1-) BM’nin “uluslararası ceza yargısı” konusunda ürettiği belgeler 518
a-) BM Genel Kurulu: 12/12/1950 tarih ve 489 (V) sayılı “Uluslararası ceza yargısı” kararı 518
b-) BM Genel Kurulu: 14/12/1954 tarih ve 898 (IX) sayılı ile 11/12/1957 tarih ve 1187 (XII) sayılı “Uluslararası ceza yargısı” kararları 520
2-) Uluslararası Hukuk Komisyonunun “Barışa ve İnsanlığın Güvenliğine Karşı Suçlar Kodu Taslakları” (1954, 1996) 520
a-) UHK’nun “Barışa ve İnsanlığın Güvenliğine Karşı Suçlar Kodu Taslağı” (1954) 520
i-) “Kod Taslağı/1954”ün kabul edilmesi 520
ii-) “Kod Taslağı/1954”ün hükümleri ve değerlendirilmesi 521
b-) BM Genel Kurulu: 04/12/1954 tarih ve 895 (IX) ile 897 (IX) sayılı ve 11/12/1957 tarih ve 1186 (XII) sayılı “Barışa ve İnsanlığın Güvenliğine Karşı Suçlar Kodu Taslağı” kararları 524
c-) UHK’nun “Barışa ve İnsanlığın Güvenliğine Karşı Suçlar Kodu Taslağı” (1996) 525
i-) “Kod Taslağı/1996”nın kabul edilmesi ve metni okuma anahtarları 525
ii-) “Kod Taslağı/1996”nın bazı hükümleri 527
aa) “Kod Taslağı/1996”da genel hükümler ve suçlar 527
bb) “Kod Taslağı/1996”da düzenlenen “soykırım” suçuna ilişkin yorum ve değerlendirilmesi 531
F- BM’nin ürettiği “saldırganlığın tanımı” konulu belgeler 535
1-) “Saldırganlığın tanımı” meselesi 535
a-) BM Genel Kurulu: 03/11/1947 tarih ve 110 (II) sayılı “Yeni bir savaş propagandasına ve kışkırtıcılarına karşı alınması gereken önlemler” başlıklı karar 535
b-) BM Genel Kurulu: 1952 – 1959 döneminde çıkarılan “Saldırganlığın tanımı meselesi” başlıklı kararlar 535
c-) BM Genel Kurulu: 1968 – 1973 döneminde çıkarılan “Saldırganlığın Tanımı Meselesi hakkında Özel Komite raporu” başlıklı kararlar 537
d-) BM Genel Kurulu: 14/12/1974 tarih ve 3314 (XXIX) sayılı “Saldırganlığın Tanımı” başlıklı karar 538
2-) “Saldırganlık suçuna” da yer veren çeşitli Bildiriler 540
a-) BM Genel Kurulu: 21/12/1965 tarih ve 2131 (XX) sayılı “Devletlerin İçişlerine Müdahalenin Kabul Edilmezliği ve Bağımsızlık ve Egemenliklerinin Korunması Bildirisi” 540
b-) BM Genel Kurulu: 11/12/1969 tarih ve 2542 (XXIV) sayılı “Sosyal İlerleme ve Gelişme Bildirisi” 541
c-) BM Genel Kurulu: 24/10/1970 tarih ve 2625 (XXV) sayılı “Devletler Arasında Dostça İlişkiler ve İşbirliğine İlişkin Uluslararası Hukuk İlkeleri Bildirisi” 541
d-) BM Genel Kurulu: 16/12/1970 tarih ve 2734 (XXV) sayılı “Uluslararası Güvenliğin Kuvvetlendirilmesi Bildirisi” ve 09/12/1981 tarih ve 36/102 sayılı “Uluslararası Güvenliğin Güçlendirilmesi Bildirisinin Uygulanması” kararı 542
e-) BM Genel Kurulu: 10/11/1975 tarih ve 3384 (XXX) sayılı “Bilimsel ve Teknolojik İlerlemenin Barış Yararına ve İnsanlığın Menfaati için Kullanılması Bildirisi” 543
f-) BM Genel Kurulu: 15/12/1978 tarih ve 33/73 sayılı “Toplumların Barış İçinde Yaşama Hazırlanması Bildirisi” 543
G- Uluslararası Ceza Mahkemeleri 544
1-) Ad hoc Uluslararası Ceza Mahkemeleri 544
a-) Eski Yugoslavya için Uluslararası Ceza Mahkemesi (1993) 544
i-) “EYUCM”nin yargı yetkisi, suçlar ve cezalar 545
ii-) “EYUCM”nin faaliyetleri 547
b-) Ruanda için Uluslararası Ceza Mahkemesi (1994) 556
i-) “RUCM”nin yargı yetkisi, suçlar ve cezalar 558
ii-) “RUCM”nin faaliyetleri 559
2-) Uluslararası Ceza Mahkemesi Statüsü (1998) 571
a-) “UCM”nin kurulması 571
b-) “UCM Statüsü”nün kabulü ve Taraf Devletler 572
c-) “UCM”nin yapısı 574
d-) “UCM”nin yargı yetkisi, suçlar ve cezalar 580
e-) “UCM”nin faaliyetleri 588
III – BARIŞ HAKKI 594
A- İnsan Hakları 20. Yüzyıl Patolojileri Karşısında Bir Durum Alışı Yansıtır 594
1-) Totaliter Politiko-Jüridik Modeller Patolojisi 595
2-) Barış Hakkı ve Yumuşak Hukuk Belgeleri 596
a-) Savaş patolojisi 596
b-) Barış hakkı ile ilgili uluslararası belgeler ve değerlendirilmesi 597
i-) BM Şartı (1945) ve BM Genel Kurulunun özellikle barış ve nükleer silahsızlanmaya ilişkin bazı kararları 597
aa) “Yeni bir savaş propagandasına ve kışkırtıcılarına karşı alınması gereken önlemler” (03/11/1947) 597
bb) “Barışın Gerekleri” (01/12/1949) 598
cc) 1957 – 1960 döneminde “silahlanmanın azaltılması” yönündeki Kararlar 599
dd) “Etkili uluslararası kontrol altında nükleer silah denemelerinin yasaklamak üzere bir andlaşmaya duyulan ivedi ihtiyaç” (08/11/1961) 601
ee) “Nükleer ve Termonükleer Silahların Kullanımının Yasaklanması Hakkında Bildiri” (24/11/1961) 601
ff) “Silahsızlanmayla sağlanacak kaynakların barışçıl ihtiyaçlara tahsisi Bildirisi” (18/12/1962) 602
gg) 1963 – 1970 döneminde silahsızlanma ve nükleer silah denemelerini durdurulması konulu olarak çıkarılan diğer kararlar 603
hh) “Nükleer ve termonükleer denemelerin ivedilikle askıya alınması gereği” (16/12/1971) 606
ii) “Nükleer Felaketin Önlenmesi Bildirisi” (09/12/1981) 606
jj) “Nükleer Savaşın Kınanması” (15/12/1983) 607
ii-) “Sosyal İlerleme ve Gelişme Bildirisi” (11/12/1969) 607
iii-) Barış hakkı ile bağlantılı olarak “Devletler Arasında Dostça İlişkiler ve İşbirliğine İlişkin Uluslararası Hukuk İlkelerine” ilişkin standartları ortaya koyan belgelere örnekler 608
aa) Dostça ilişkiler ve uyuşmazlıkların barışçıl çözümü konusunda 1957 - 1970 döneminde üretilen bazı belgeler 608
bb) “Devletler Arasında Dostça İlişkiler ve İşbirliğine İlişkin Uluslararası Hukuk İlkeleri Bildirisi” (24/10/1970) 609
cc) “Uluslararası Uyuşmazlıkların Barışçıl Çözümü Manila Bildirisi” (15/11/1982) 612
iv-) Barış hakkı ile bağlantılı olarak “Uluslararası Güvenliğin Kuvvetlendirilmesine” yönelik belgelere örnekler 613
aa) “Uluslararası Güvenliğin Kuvvetlendirilmesi Bildirisi” (16/12/1970) 613
bb) “Uluslararası Güvenliğin Kuvvetlendirilmesi Bildirisinin Uygulanması” (09/12/1981) 613
v-) Barış hakkı ile bağlantılı olarak “Devletlerin Hakları ve Ödevleri” standartlarını ortaya koyan belgelere örnekler 614
aa) “Devletlerin Hakları ve Ödevleri Bildirisi Taslağı” (06/12/1949) 614
bb) “Devletlerin Ekonomik Hakları ve Ödevleri Şartı” (12/12/1974) 616
cc) “Uluslararası İlişkilerde Kuvvet Kullanma Tehdidinden ya da Kullanmaktan Kaçınma İlkesinin Etkililiğinin Pekiştirilmesi Bildirisi” (18/11/1987) 617
vi-) “Halkların Barış Hakkı Bildirisi” (12/11/1984) 618
vii-) Barış hakkı ile bağlantılı olarak orta ve uzun erimde program hedef ortaya koyan belgelere örnekler 618
aa) “Viyana Bildirisi ve Eylem Programı” (25/06/1993) 618
bb) “Birleşmiş Milletler Bin Yıl Bildirisi” (08/09/2000) 619
viii-) Barış hakkı ile bağlantılı olarak Gelişme ve Çevre arasındaki ilişkiyi ortaya koyan belgelere örnekler 619
aa) “Çevre ve Gelişmeye Dair Rio Bildirisi” (14/06/1992) 619
bb) “Sosyal Gelişme İçin Dünya Zirvesi Sonuç Bildirisi” (12/03/1995) 620
ix-) Barış kültürü oluşturmaya yönelik belgeler 620
aa) “Halklar Arasında Barış, Karşılıklı Saygı ve Anlayış İdeallerinin Gençlerde Geliştirilmesi Bildirisi” (07/12/1965) 620
bb) “Toplumların Barış İçinde Yaşama Hazırlanması Bildirisi” (15/12/1978) 621
cc) “Barış Kültürü Bildirisi” (13/09/1999) 623
B- Barış Hakkı ve Sert Hukuk Belgeleri 627
1-) Barış Hakkı ve Afrika İnsan ve Halkların Hakları Şartı 627
2-) İnsan Hakları Sözleşmeleri Organları Kararlarında Barış Hakkı 628
a-) MSHS organı İHK’nin “yaşam hakkına” ilişkin 02/11/1984 tarih ve 14 (23) sayılı “Genel Yorumu” 628
b-) MSHS organı İHK’nin bireysel başvurularda barış hakkı ile alakalı bulunan içtihatları = nükleer bomba testleri 629
c-) AİHS organı AİHK’nun bireysel başvurularda barış hakkı ile alakalı bulunan içtihatları = nükleer bomba testleri 630
3-) Barış hakkının niteliği 632
IV – MÜLTECİLERİN KORUNMASI 633
A- Mültecilerin Hukuki Statüsüne Dair 1951 tarihli Sözleşme 633
1-) MHSS’nin Kabulü ve Yürürlüğe Girmesi 633
2-) MHSS’nin Kapsamı 634
B- Mültecilerin Hukuki Statüsüne Dair 1967 tarihli Protokol 638
1-) MHSP’ün Kabulü ve Yürürlüğe Girmesi 638
2-) MHSP’nün Kapsamı 639
C- Devlete Sığınmaya Dair Bildiri (1967) 640
BÖLÜM 5: KADIN VE ÇOCUK HAKLARI 643
A- BM Sisteminde Kadın Haklarına İlişkin Belgeler 643
1-) Uluslararası Düzlemde Kadın Haklarına İlişkin Belgelere İlişkin Bir Liste 643
2-) BM’nin Kadın Haklarına İlişkin Spesifik Bazı Sözleşmeleri 644
a-) BM “Kadınların Siyasal Hakları Sözleşmesi” (kabul: 20/12/1952; imzaya açılma: 31/03/1953) 644
b-) BM “Evli Kadınların Vatandaşlığına Dair Sözleşme” (kabul: 29/01/1957; imzaya açılma: 20/02/1957) 647
c-) BM “Evlenmeye Rıza, Evlenme için Asgari Yaş ve Evliliklerin Tescili Hakkında Sözleşme” ve “Tavsiye Kararı” 649
i-) “Evlenmeye Rıza, Evlenme için Asgari Yaş ve Evliliklerin Tescili Hakkında Sözleşme” (kabul: 07/11/1962; imzaya açılma: 10/12/1962) 649
ii-) BM Genel Kurulunun “Evlenmeye Rıza, Evlenme İçin Asgari Yaş ve Evliliklerin Tescili Hakkında Tavsiye Kararı” (01/11/1965) 651
d-) BM’nin Kadın Haklarıyla İlgili Bazı Bildirileri 654
i-) “Olağanüstü Hallerde ve Silahlı Çatışma Hallerinde Kadınların ve Çocukların Korunması Bildirisi” (14/12/1974) 654
ii-) “Uluslararası Barış ve İşbirliğinin Geliştirilmesine Kadınların Katılımı Hakkında Bildiri” (03/12/1982) 657
3-) Kadınlara Karşı Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Bildirisi ve Sözleşmesi 658
a-) “Kadınlara Karşı Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Bildirisi” (07/11/1967) 658
b-) “Kadınlara Karşı Her Biçimiyle Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Sözleşmesi” (18/12/1979) 660
i-) KKAOKS’ninin kabulü, Taraf Devlet sayısı ve Türkiye’nin çekinceyle onaylaması 660
ii-) KKAOKS’nin kapsamı 663
iii-) KKAOKS’nde çekinceler sorunu 671
iv-) KKAOKS sisteminde “geçici özel önlemler” 674
aa) KKAOKS’nde “geçici özel önlemler” 674
bb) KKAOKK’nin Genel Tavsiyelerinde “geçici özel önlemler” 676
cc) Diğer sözleşme sistemlerinde “geçici özel önlemler” ya da “özel önlemler” 679
v-) KKAOKS denetim organı: “Kadınlara Karşı Ayrımcılığın Ortadan Kaldırılması Komitesi” 684
vi-) KKAOKS denetim sistemi: Rapor usulü 691
vii-) KKAOKK’nin “Genel Tavsiye” verme yetkisi 699
4-) “KKAOKS Seçmeli Protokolü” (1999) 701
a-) KKAOKS Seçmeli Protokolünün Kabul Edilmesi ve Türkiye’nin Durumu 701
b-) KKAOKS Seçmeli Protokolünün Kapsamı 703
i-) Bireysel şikayet başvurusu usulü 703
ii-) İç hukuk yollarının tüketilmesi ve istisnası 705
c-) Soruşturma Usulü 707
i-) KKAOKS/SP ve KKAOKK/UK’nda “soruşturma usulü” 707
ii-) Soruşturma usulü seçmeli bir usuldür 708
d-) “Geçici Önlemler” Kurumu ve Olası Esnek Uygulama Alanı 710
5-) “Kadınlara Karşı Şiddetin Ortadan Kaldırılması Hakkında Bildiri” (20/12/1993) 713
a-) “KKŞOKB”nin kapsamı 714
b-) “KKŞOKB” sui generis bir belgedir 718
B- Çocuk Haklarına İlişkin Belgeler 719
1-) Çocuk Hakları Bildirileri 719
a-) Milletler Cemiyeti Dönemi: “Çocuk Hakları Cenevre Bildirisi” (1924) 719
b-) BM Dönemi: “Çocuk Hakları Bildirisi” (1959) 720
2-) “Çocuk Hakları Sözleşmesi” (1989) 723
a-) ÇHS’nin Kabulü, Taraf Devletler, çekinceler ve itirazlar 723
b-) Türkiye’nin ÇHS’ne Taraf olma işlemleri, çekincesi ve itirazlar 724
c-) ÇHS’nin Kapsamı 726
d-) ÇHS Denetim Organı: Çocuk Hakları Komitesi 733
i-) ÇHS (md.43/2)’de Komite üye sayısını artırmaya yönelik olarak yapılan değişiklik ve Türkiye 734
ii-) ÇHK üyelerinin cinsiyete göre profili 735
iii-) ÇHK üyelerinin uyrukluğa göre profili 736
e-) ÇHS’nde Denetim: Rapor Usulü 738
i-) Raporların sunulma zamanı ile biçimi ve içeriği 739
ii-) Rapor sunma yükümlülüğünün aksatılmasına karşı önlemler 740
iii-) Raporların incelenmesi usulü ve sonucu: “Öneriler ve Genel Tavsiyeler” 743
iv-) Rapor usulünün işlevi 747
f-) ÇHK’nin Genel Yorum Yetkisi ve İşlevi 747
g-) ÇHS’nin Türk Hukukunda Etkisi ve Ulusal Yüksek Mahkemelerin Kararlarında Kullanılışı 750
i-) Anayasa Mahkemesi kararları 750
ii-) Yargıtay kararları 752
3-) “ÇHS’nin Çocuk Satışı, Çocuk Fahişeliği ve Çocuk Pornografisi Hakkında Seçmeli Protokolü”, (2000) 756
a-) Protokolün kabul edilmesi ve özelliği 756
b-) Türkiye’nin Taraf olma işlemleri, koyduğu beyanlar ve bunlara gelen itirazlar 757
c-) Protokolün kapsamı ve denetim sistemi 758
4-) “ÇHS’nin Çocukların Silahlı Çatışmalarda Yer Alması Hakkında Seçmeli Protokolü”, (2000) 761
a-) Protokolün kabul edilmesi ve özelliği 761
b-) Türkiye’nin Taraf olma işlemleri, koyduğu beyanlar ve bunlara gelen itiraz 763
c-) Protokolün kapsamı ve denetim sistemi 765
BÖLÜM 6: İŞKENCE YASAĞI 769
A- “İşkenceye Karşı Bildiri” (1975) 769
1-) İKB’nin Hazırlanma Süreci 769
2-) İKB’nin Kapsamı 770
B- İşkence Karşı Sözleşme ve Protokolü 773
1-) “İşkenceye Karşı Sözleşme” (1984) 773
a-) İKS’nin Kabulü ve Taraf Devlet Sayısındaki Artış 773
b-) Türkiye’nin İKS’ye Taraf Olma İşlemleri, Koyduğu Beyanlar, Çekince ve Bir Başka Devletin Çekincesine Yaptığı İtiraz 774
c-) İKS’de Değişiklik Yapılması Girişimi 777
d-) İKS: Kapsam 778
i-) Tanım meselesi ve unsurlar 778
ii-) İşkence yasağı mutlaktır ve Taraf Devletlere düşen diğer yükümlülükler 781
iii-) İKS (md.3)’ün sorunlu kapsamı ve uygulaması = sınır dışı/iade vakalarında koruma şemsiyesinin işkenceye maruz kalma riski ile sınırlandırılması 782
iv-) İKS (md.15)’teki “işkence altında alınmış ifadenin delil olarak kullanılmazlığı” prensibini tehdit eden yeni oluşumlar 784
e-) İKS’nin Denetim Organı: “İşkenceye Karşı Komite” 787
i-) İKK üyelerinin cinsiyete göre profili 789
ii-) İKK üyelerinin uyrukluğa göre profili 792
f-) İKS’de Denetim: Rapor Usulü ve Etkinleştirmeye Yönelik Önlemler 794
i-) Rapor usulü 794
ii-) Rapor usulünün işletilmesinde sorunlar 797
iii-) Rapor usulünü etkinleştirmek üzere tasarımlanan önlemler 799
iv-) Rapor usulünün şikayet başvurusu usulüyle ilişkilendirilmesi 800
g-) İKS’de Denetim: Şikayet Başvurusu Usulü 801
i-) Seçmeli usul olarak şikayet başvurusu ve tanıma beyanları 801
ii-) Devletlerarası şikayet başvurusu usulü 804
iii-) Bireysel şikayet başvurusu usulü 805
aa) Şikayetçi 806
bb) Kabul edilebilirlik için aranan şartlar 807
cc) Başvurunun esastan incelenmesi 808
dd) Geçici önlemler 810
ee) Bireysel şikayet başvurusu pratiği 815
h-) Soruşturma Usulü 816
i-) Soruşturma usulü seçmeli bir usuldür 816
ii-) Soruşturma usulünün yürütümü 818
iii-) Soruşturma usulünün pratiği 820
iv-) “Genel Yorum” Yetkisi ve İşlevi 823
2-) “İKS/Seçmeli Protokolü” (2002) 825
a-) İKS Seçmeli Protokolünün hazırlanması, kabulü ve yürürlüğe girmesi 825
b-) İKS/SP ile kurulan “Önleme Alt-Komitesi” ilk üyelerinin Aralık 2006 tarihinde seçilmeleri ve bu organın kuruluşu tamamlanarak faaliyete geçmesi 829
c-) İKS Seçmeli Protokolünün Kapsamı 831
BÖLÜM 7: ULUSLARARASI DÜZLEMDE DİĞER HÜKÜMETLER-ARASI UZMANLIK ÖRGÜTLERİ TARAFINDAN HAZIRLANAN BELGELERDE İNSAN HAKLARI 837
I - ULUSLARARASI ÇALIŞMA ÖRGÜTÜ TARAFINDAN ÜRETİLEN BELGELER 837
A- UÇÖ Kurulması, Statüsü 837
B- UÇÖ’nün İnsan Haklarıyla İlgili Bazı Sözleşmeleri 840
1-) Örgütlenme ve Sendika Özgürlüğüne İlişkin Belgeler 840
a-) “Sendika/(Örgütlenme) Özgürlüğü ve Örgütlenme Hakkının Korunması Sözleşmesi – No.87” (1948) 840
b-) “Örgütlenme ve Toplu Görüşme Hakkı İlkelerinin Uygulanması Sözleşmesi – No.98” (1949) 842
c-) “Kamu Hizmetinde Örgütlenme Hakkının Korunması ve İstihdam Koşullarının Belirlenmesi Yöntemleri Sözleşmesi – No.151” (1978) 843
2-) Cebri/(Zorla) Çalıştırma Yasağına İlişkin Belgeler 844
a-) “Cebri/(Zorla) Çalıştırma Sözleşmesi – No.29” (1930) 844
b-) “Cebri/(Zorla) Çalıştırmanın İlgası Sözleşmesi – No.105” (1957) 849
3-) Ayrımcılık Yasağı ile Fırsat ve Muamele Eşitliğine İlişkin Belgeler 851
a-) “Eşit Değerde İş İçin Erkek ve Kadın İşçiler Arasında Ücret Eşitliği Sözleşmesi – No.100” (1951) 851
b-) “İstihdam ve Meslek Bağlamında Ayrımcılığa İlişkin Sözleşme – No.111” (1958) 853
4) Çocuk İşçiliğine İlişkin Belgeler 857
a-) “İstihdama Kabulde Asgari Yaşa İlişkin Sözleşme – No.138” (1973) 857
b) “En Kötü Biçimlerdeki Çocuk İşçiliğinin Yasaklanması ve Ortadan Kaldırılması İçin Acil Eyleme İlişkin Sözleşme – No.182” (1999) 859
5) UÇÖ’nün Yerli Halkların Haklarına İlişkin Belgeleri 862
a-) “Yerli ve Kabile Nüfus/(Ahali) Sözleşmesi – No.107” (1957) 862
i-) 107 sayılı Sözleşmenin kabulü, yürürlüğe girmesi ve Taraf Devletler 862
ii-) 107 sayılı Sözleşmenin kapsamı 863
b-) “Yerli ve Kabile Halklar Sözleşmesi – No.169” (1989) 865
i-) 107 sayılı Sözleşmenin yerini almak üzere 169 sayılı Sözleşmenin hazırlanmasına yol açan temel etkenler 865
ii-) 169 sayılı Sözleşmenin kabulü, yürürlüğe girmesi ve Taraf Devletler 866
iii-) 169 sayılı Sözleşmenin, özellikle 2007 tarihli “Yerli Halkların Hakları BM Bildirisi” ile karşılaştırmalı olarak, kapsamı 866
6) Bölgesel ve Uluslararası İnsan Hakları Sistemlerinde Yerli Halkların Hakları ve Korunması 873
a-) Ame.İHS Sisteminde Yerli Halkların Haklarının Korunması 873
i-) Ame.İHM’nin “geçici önlem” tasarruflarıyla “yerli halklara” sağladığı koruma 873
ii-) Ame.İHM’nin “hüküm” tasarruflarıyla “yerli halklara” sağladığı koruma 876
b-) Yerli Halkların Haklarının Uluslararası Düzlemdeki İnsan Hakları Sözleşmeleri Sistemleriyle Korunması 878
i-) BM MSHS sisteminde İHK’nin “geçici önlem” ve “esasa dair karar” tasarruflarıyla “yerli halklara” sağladığı koruma 878
ii-) BM IAOKS sisteminde IAOKK’nin “Yerli Halkların Hakları Hakkında Genel Yorumu” (1997) 879
c-) Yerli Halkların Haklarının BM düzleminde tanınması ve korunmasına ilişkin girişimler ve kaydedilen ilerlemeler 881
i-) BM organlarının yerli halkların haklarıyla ilgili kararları 881
ii-) 13/06/1992 tarihinde Rio de Janeiro’da yapılan BM Çevre ve Gelişme Konferansının kabul ettiği “Gündem 21” başlıklı belgede yerli halklar 882
iii-) BM “Viyana Bildirisi ve Eylem Programı” (1993) metninde “yerli halkların hakları” konusundaki hükümler 883
iv-) 1982’den 1993’e = BM “Yerli Nüfus Çalışma Grubu” tarafından hazırlanan ve İnsan Hakları Komisyonuna gönderilen “Yerli Halkların Hakları Birleşmiş Milletler Bildirisi Taslağı” (1993) 884
aa) 1982-1993 arasındaki dönemde yürütülen faaliyetler ve çıkarılan Kararlar 884
bb) 1993 = Alt-Komisyonun “Yerli Nüfus Çalışma Grubu” tarafından “Yerli Halkların Hakları BM Bildirisi Taslağı”nın kabul edilmesi ve hükümleri 885
v-) 1994’ten 2007’ye = 1993 tarihli Bildiri Taslağından 13/09/2007 tarihli “Yerli Halkların Hakları BM Bildirisi”ne giden süreç 888
vi-) BM Genel Kurulunun 13/09/2007 tarihli Kararıyla kabul edilen “Yerli Halkların Hakları Birleşmiş Milletler Bildirisi” 897
aa) “Yerli Halkların Hakları Birleşmiş Milletler Bildirisi”nin kabul edilmesi ve göreceği işlev 897
bb) “Yerli Halkların Hakları Birleşmiş Milletler Bildirisi”nin hükümleri 899
II- UNESCO TARAFINDAN HAZIRLANAN BELGELER 905
A- UNESCO Anayasası ve İnsan Hakları İhlali Şikayetlerinin İncelenmesi 905
1-) UNESCO Anayasasında (1945) İnsan Hakları Unsuru 905
2-) UNESCO’nun İnsan Hakları Vakalarını ve Meselelerini İnceleme Mekanizma ve Usulüne Dair Düzenleme (1978) 907
B- UNESCO Tarafından Üretilen Başlıca İnsan Hakları Belgeleri 910
1-) UNESCO Belgelerine Dair Genel Bilgi 910
2-) UNESCO Sözleşmeleri 912
a) “Eğitimde Ayrımcılığa Karşı Sözleşme” (1960) 912
i-) Sözleşmenin kabulü, yürürlüğe girmesi ve Taraf Devletler 912
ii-) Sözleşmenin kapsamı 912
iii-) Sözleşmenin yorum ve uygulanmasına ilişkin uyuşmazlıkların çözüm usulü 915
b) “Eğitimde Ayrımcılığa Karşı Sözleşme-Uzlaştırma Komisyonu Protokolü” (1962) 915
i-) Protokolün kabulü, yürürlüğe girmesi ve Taraf Devletler 915
ii-) Protokolün kapsamı 916
c) “Kültürel İfadelerin Çeşitliliğinin Korunması ve Geliştirilmesi Sözleşmesi” (20/10/2005) 917
i-) Sözleşmenin kabulü, yürürlüğe girmesi ve Taraf Devletler 917
ii-) Sözleşmenin kapsamı 918
iii-) Sözleşmenin kurduğu organlar 921
iv-) Sözleşmenin yorum ve uygulanmasına dair uyuşmazlıkların çözümü usulü 922
3-) UNESCO Bildirileri 923
a) “Uluslararası Kültürel İşbirliği İlkeleri Bildirisi” (04/11/1966) 923
b) “Irk ve Irksal Önyargılar Hakkında Bildiri” (27/11/1978) 925
i-) “Irk ve Irksal Önyargılar Hakkında Bildiri”nin ilanı ve kapsamının karşılaştırmalı olarak incelenmesi 925
ii-) “Irk ve Irksal Önyargılar Hakkında Bildiri” ile birlikte kabul edilen “Bildirinin Uygulanması Kararı” 931
c) “Kitle İletişim Araçlarının Barışın Güçlendirilmesine Dair Temel İlkeler Bildirisi” (22/11/1978) 932
d) “Hoşgörü İlkeleri Bildirisi” (16/11/1995) 937
e) “İnsan Genomu ve İnsan Hakları Evrensel Bildirisi” (11/11/1997) 940
i-) UNESCO “İnsan Genomu ve İnsan Hakları Evrensel Bildirisi”nin hazırlanması ve kabulü 940
ii-) UNESCO “İnsan Genomu ve İnsan Hakları Evrensel Bildirisi”nin kapsamının karşılaştırmalı olarak incelenmesi 941
iii-) UNESCO’nun “İnsan Genomu ve İnsan Hakları Evrensel Bildirisi” ile birlikte kabul ettiği “Bildirinin Uygulanması Kararı” 947
iv-) BM Genel Kurulunun 08/03/2005 tarihli “İnsan Klonlamaya Dair Birleşmiş Milletler Bildirisi” 948
aa) BM Genel Kurulunun, 1997 tarihli UNESCO “İnsan Genomu Bildirisi”ni benimseyen 09/12/1998 tarihli Kararı 948
bb) BM İnsan Hakları Komisyonu, BM EKOSOK ve BM Genel Kurulunun konuyla ilgili olarak ürettikleri kararlar 949
cc) BM Genel Kurulunun 08/03/2005 tarihli kararıyla “İnsan Klonlamaya Dair Birleşmiş Milletler Bildirisi”ni kabul etmesi ve Bildirinin kapsamı 952
f) “Şimdiki Nesillerin Gelecek Nesillere Yönelik Sorumlulukları Bildirisi” (12/11/1997) 953
g) “Kültürel Çeşitlilik Hakkında UNESCO Evrensel Bildirisi” (02/11/2001) 957


Ek Bilgi

Ürün Kodu 139692
Yayın Tarihi 2012 Aralık
Barkod 9786054354634
ISBN 9786054354634
Yayınevi Legal
Baskı Sayısı 8
Cilt Tipi Amerikan Cilt
Kağıt Türü Kitap Kağıdı
Yazarlar Mehmet Semih Gemalmaz